Làm sao để dịch một văn bản tốt

Một số Cách thức dịch thuật rộng rãi

a. Cách dịch giao tiếp

Theo Newmark (1995), trong Cách dịch giao tiếp người dịch có quyền sửa hoặc cải thiện tính logic trong giao tiếp; thay thế những từ chưa tinh tế; không dịch những từ khó hiểu; loại bỏ các chỗ lặp lại; những chỗ còn mơ hồ chưa rõ ràng; hay làm rõ những biệt ngữ.

b. Phương pháp chuyển dịch

Theo Newmark (1981), Cách chuyển dịch là thời kỳ chuyển từ gốc của tiếng nói nguồn sang tiếng nói đích và từ ấy trở thành từ “vay mượn”. tức là, trong khi dịch người dịch phải quyết định liệu có chuyển hay không chuyển một từ mà không đa dạng ở tiếng nói đích. đại quát, các sản phầm văn hóa, các khái niệm nên được dịch chuyển để tôn trọng đặc biệt văn hóa dân tộc của ngôn ngữ nguồn. Có 2 Cách thức sử dụng từ ‘vay mượn”. Thứ nhất, người dịch liên ngôn có thể dùng những từ vay mượn trực tiếp từ tiếng nói nguồn mà không cần giải thích. Chẳng hạn, email, fax, hotline, nóng girl, photocopy, fast food…

Xem thêm: Dịch thuật văn bản

​

Thứ 2, dùng từ “vay mượn” đương nhiên lời giảng giải. 1 số từ vay mượn có khái niệm mới hoặc không rất nhiều trong ngôn ngữ đích và Cho nên lời giảng giải là cần thiết khi chúng xuất hiện lần đầu tiên. Chẳng hạn, từ supper- bữa ăn nhẹ của người Anh, từ pudding- một loại bánh làm bằng bột mì với mỡ và trứng, làm chín bằng Bí quyết nướng, luộc hoặc hấp (bánh pudding)- cái bánh này không thân thuộc với người Việt Nam. Từ ice hockey- môn thể thao đặc trưng của người Anh (khúc côn cầu) hay từ baseball- môn thể thao rất nhiều ở Mĩ chơi bằng một loại gậy và 1 quả bóng, gồm hai đội với chín cầu thủ trên một sân có bốn góc (bóng chày)

c. Cách dịch sát nghĩa

Để có thể hiểu sâu hơn về Cách thức này chúng ta hãy Phân tích quan niệm của Newmark (1995). Theo ông, dịch sát tức thị chuyển ngữ pháp, trật tự từ và nghĩa của ngữ nguồn sang ngữ đích. Bí quyết dịch sát đa dạng từ cấp độ từ sang từ, mệnh đề sang mệnh đề, câu sang câu, v.v… Với quan niệm này, người dịch liên ngôn không chỉ là người truyền tin mà còn là đồng tác giả của văn bản ngữ đích .

Xem thêm >>> Luật sư mua bán sáp nhập

d. Bí quyết dịch loại bỏ

Theo Baker (1992), Nếu nghĩa được truyền đạt bởi một từ hoặc một cụm từ không quan trọng trong việc tăng trưởng văn bản hay phải giảng giải dài dòng, thì người dịch có thể loại bỏ từ hoặc cụm từ đấy. Chẳng hạn, từ ‘of’ khi dịch sang tiếng Việt có thể được loại bỏ trong trường hợp sau: “the case notions comprise a set of universal” (vai nghĩa gồm 1 tụ hội định nghĩa phổ quát – không dịch vai nghĩa gồm 1 tập trung định nghĩa của phổ quát), từ ‘with’ trong câu “deep blue ceramic jar, painted with flowers” (âu gốm hoa lam, được vẽ hoa mai dây- không dịch âu gốm hoa lam được vẽ với hoa mai dây ). Tuy nhiên, thì (tenses) trong tiếng Anh là 1 phạm trù ngữ pháp nên lúc đề cập về 1 điều gì đó xảy ra trong kí vãng, người Anh chẳng những để động từ đấy ở thì dĩ vãng mà còn cố nhiên một trạng từ chỉ thời gian trong dĩ vãng như câu sau: “ She went lớn bed at eleven p.m yesterday”. khi mà đó thì trong tiếng

​

Việt không hề là phạm trù ngữ pháp nên khi dịch câu này sang tiếng Việt người dịch liên ngôn chỉ cần dịch “Hôm qua con bé đi ngủ lúc 11h” không dịch “hôm qua con bé đã đi ngủ lúc 11h”

Kết luận:



Tìm hiểu thêm >>> Vietnamese barrister



Hoạt động dịch thuật đang lớn mạnh rất mạnh mẽ trên toàn cầu cũng như ở Việt Nam. Nó giúp chúng ta thành công hơn trong giao lưu và hội nhập quốc tế. Trong công đoạn dịch thuật, người dịch liên ngôn luôn phải đối chiếu để mua ra những điểm tương đồng, khác biệt, sự lưỡng nghĩa, những ‘gu’ dùng từ ngữ giữa ngữ nguồn và ngữ đích để từ ấy chọn được Bí quyết dịch tương đương nhất, thỏa đáng nhất. Ngoài ra, cần chú ý đến mục đích của mỗi bản dịch để có những Phương pháp dịch phù hợp.